معرفی طرح های امنیت غذایی کودکان و کالابرگ الکترونیک و یسنا
دولت سیزدهم برای افزایش امنیت غذایی دهکهای درآمدی طرح سهگانه کالابرگ الکترونیکی برای ۶۱ میلیون نفر، ارتقای امنیتغذایی کودکان زیر ۵ سال و مادران باردار یا دارای کودک شیرخوار در دهک یک درآمدی (یسنا) را در دستور کار خود قرار داد
یکی از طرحهای راهبردی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی ارتقای امنیت غذایی مردم است که در راستای آن چند طرح مهم را به موازات یکدیگر پیش برده است.
طرح کالابرگ الکترونیکی برای ۶۱ میلیون نفر
پوشش تورم در سفره مردم از اهداف اصلی طرح کالابرگ الکترونیکی بود که همزمان با حذف و اصلاح سیاست ارز ترجیحی در سال ۱۴۰۱ به مرحله اجرا درآمد. مشمولان این طرح اکنون به ۶۱ میلیون نفر (۷ دهک درآمدی) رسیدهاند.
مرحله نخست طرح کالابرگ الکترونیکی از آذر سال ۱۴۰۱ و ابتدا با دهکهای اول درآمدی جامعه و در یک استان آغاز شد، با آماده شدن زیرساختهای مربوط به آن اکنون هفت دهک درآمدی جامعه را پوشش میدهد.
دولت سیزدهم در راستای تحقق عدالت در توزیع کالاهای اساسی و حمایت از امنیت غذایی اقشار آسیبپذیر طرح کالابرگ الکترونیکی را با ایجاد ۲ فرصت ویژه آغاز کرد.
نخست اینکه در صورت استفاده از حداقل ۲۰۰ هزار تومان یارانه ماه بعد برای خرید ۱۱ قلم کالای اساسی، اعتبار خانوار ۱۲۰ هزار تومان افزایش مییابد که از این اعتبار میتواند برای خرید اقلام سبد استفاده کند.
در آستانه دههفجر یارانه تشویقی خرید از طریق کالابرگ الکترونیکی به ۲۲۰ هزارتومان افزایش یافت و دیگر نیاز نیست حتما فرد ۲۰۰ تومان از مبلغ یارانه خود را خرید کند تا مشمول یارانه تشویقی شود. فرد با هر خریدی که از سبد کالایی مشخص شده انجام میدهد در لحظه اعتبار تشویقی خود را در حسابش دریافت میکند و میتواند آن را در اپلیکیشن «شما» مشاهده کند.
فرصت دوم این است که دولت متعهد شد در صورت افزایش احتمالی قیمت اقلامی که در سبد مبنا وجود دارد، مبلغ یارانه را بدون سقف افزایش داده به طوری که پرداختی خانوار ثابت بماند. کالاهای اساسی این سبد شامل برنج، شیرکم چرب، ماست، تخممرغ، مرغ، گوشت، حبوبات، پنیر، روغن مایع، مارکاونی و قند و شکر است که انتخاب نوع، وزن و برند آنها در اختیار خریدار است.
شرکت در این طرح اختیاری است و امکان خرید از طریق تمامی کارتهای بانکی متعلق به سرپرست خانوار وجود دارد. یارانه در موعد مقرر به صورت نقدی واریز خواهد شد و خرید از طریق کالابرگ هیچ منافاتی با دریافت یارانه به صورت نقدی ندارد. اکنون بیش از ۲۰۰ هزار فروشگاه به این طرح متصل هستند.
طرح ارتقا امنیت غذایی کودکان زیر ۵ سال
خانوارهای مشمول این طرح توسط وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی شناسایی میشوند. اگر پس از معاینه کودک در خانههای بهداشت و مراکز بهداشتی درمانی مشخص شود کودک رشد استاندارد ندارد به وزارت تعاون معرفی میشود.
در مرحله نخست این طرح ۱۴۵ هزار کودک شناسایی و از این تعداد ۱۲۳ هزار و ۵۰۰ کودک در دهکهای یک تا هفت مشمول دریافت یارانه شدند. به ازای هر کودک در دهکهای یک تا پنج، مبلغ یک میلیون تومان و در دهکهای ۶ و ۷ به ازای هر کودک ۶۰۰ هزار تومان به حساب سرپرستان خانوار واریز میشود.
در این طرح هیچ محدودیتی برای تعداد کودکان وجود ندارد و اگر در خانوادهای بیش از یک کودک زیر ۵ سال با اختلال رشد وجود داشته باشد نیز یارانه را دریافت میکند. این طرح جدا از یارانه اصلی خانوار است و برای جبران اختلال رشد کودکان صرف میشود.
سبد کالایی یارانه کودکان زیر پنج سال زیر نظر کارشناسان وزارت بهداشت از ۱۱ قلم به ۱۶ قلم افزایش یافته تا بتواند تمام نیازهای کودک را تامین کند. در سومین مرحله این طرح، حساب بیش از ۱۳۱ هزار سرپرست خانوار دارای کودک زیر ۵ سال با اختلال رشد شارژ شد.
کودکانی که مشمول این طرح هستند، هر ۶ ماه یکبار توسط خانههای بهداشت سنجش شده و نمودار رشدشان بررسی میشود. اگر این کودکان رشد نکرده باشند، واریز یارانه به حساب سرپرست خانوار متوقف میشود تا جلساتی در این خصوص با سرپرست کودک برگزار و آنها توجیه شوند.
در سبد کالایی این طرح برنج، روغن، گوشت سفید و گوشت قرمز به ترتیب بیشترین میزان استقبال را داشتهاند و بیشترین میزان مشارکت در استانهای کرمان، خراسان رضوی و سیستان و بلوچستان بوده است.
طرح یسنا؛ سبد غذایی مادران دارای فرزند زیر ۲ سال
«یسنا» طرح ملی در جهت تخصیص سبد غذایی رایگان به مادران دارای فرزند شیرخوار زیر دو سال است.
طرح ملی «یسنا» با اتکا به آستان قدس رضوی و بنیاد کرامت رضوی و با همکاری ستاد اجرایی فرمان امام (ره)، قرارگاه امام حسن مجتبی (ع) و وزارت تعاون، برای حمایت از حدود ۲۲ هزار مادر باردار یا دارای کودک شیرخوار دهک یک درآمدی اجرایی شد.
بودجه ابتدایی فاز نخست این طرح ۱۱۰ میلیارد تومان است که برای حمایت از ۲۷ هزار و ۵۰۰ مادر باردار یا دارای کودک شیرخوار در دهک اول درآمدی جامعه در نظر گرفته شده است. این افراد در هشت استان کشور شناسایی شدهاند و در فازهای بعدی تعداد شهرهای دیگری به آن افزوده خواهند شد.
در قالب این طرح مبلغ ۴۰۰ هزار تومان ماهانه برای مادران باردار و شیرده واریز میشود. میزان مشارکت مردم در این طرح اکنون به ۳۰ درصد رسیده که امید است تا پایان سال و با اطلاعرسانی بیشتر بیش از۸۰ درصد از مادران در این طرح مشارکت کنند.
ایلام، گلستان، خراسان جنوبی، خراسان شمالی، فارس، هرمزگان، لرستان، کهگیلویه و بویراحمد استانهای مشمول این طرح هستند که به دلیل محرومیت و نرخ باروری زیر ۲.۵ درصد انتخاب شدهاند.
پنج بهمن امسال حساب مادرانی که مشمول این طرح بودند به مبلغ ۸۰۰ هزار تومان (برای ۲ ماه) شارژ شد. زمان استفاده از اعتبار کالابرگ الکترونیکی دو ماهه بوده و قابل تمدید نیست. اگر سرپرست خانواری از این اعتبار طی دو ماه استفاده نکند، امکان ذخیرهسازی آن مبلغ در حساب کالابرگیاش وجود ندارد.